Uçaktan indiğinde ilk şaşırtan şey mesafe değil, mesafesizlik oluyor. Havalimanı şehrin bir kenarında değil, neredeyse içinde; valiz elinde daha çevrene bakınırken kendini şehrin ortasında buluyorsun. Deniz bir yanda, yamaç öbür yanda, ikisi arasına sıkışmış bir yerleşim hemen karşında duruyor — daha inmeden şehri görmüş gibi oluyorsun.

Sonra fark ediyorsun ki burası hayal edilen sakin kıyı kasabası değil. Trabzon'a ilk gelenlerin çoğu şehrin bu kadar kalabalık ve hareketli olmasını beklemiyor; sokaklar dolu, trafik var, merkez gerçekten bir şehir merkezi gibi işliyor. Bölgenin en büyük ili olması boşuna değil — "küçük bir Karadeniz kasabasına gidiyorum" diye gelenler ilk haftada bu algıyı hızla düzeltiyor.

Yerleşim biçimi de kendini hemen belli ediyor. Şehir düz değil, denizden başlayıp yukarı doğru kat kat yükseliyor; yürürken düz bir cadde bulmak neredeyse şans meselesi. İlk günlerde bu inişli-çıkışlı yapı yoruyor, ama kısa süre sonra şehri bu yamaçlardan tanımaya başlıyorsun — her yokuşun ucunda deniz manzarası bir şekilde karşına çıkıyor.

Şehrin nabzının nerede attığını anlamak da uzun sürmüyor. Meydan diye bilinen alan, oradan uzanan yürüyüş caddesi ve çevresindeki hareketlilik doğal bir referans noktası oluyor; "buluşalım" dendiğinde akla gelen ilk yer orası. Bu da şehri ilk haftalarda kafada toparlamayı kolaylaştırıyor — dağınık değil, bir merkezi olan bir yer hissi veriyor.

Trabzon'un tarihî bir liman şehri, hatta bir zamanlar başkentlik yapmış bir yer olduğu bilgisi genelde sonradan oturuyor. İlk bakışta bunu hissettiren somut bir iz aramak yerine, zamanla şehrin sadece "gidilen bir Karadeniz ili" değil, geçmişinde ticaretin, yönetimin, geçişin izlerini taşıyan bir yer olduğu fark ediliyor. Bu da ilk izlenimin biraz daha derinleşmesini sağlıyor.

Sümela ve Uzungöl gibi isimler şehre gelmeden önce zihinde şehrin hemen yanı başında gibi duruyor; ama merkeze yerleşince kısa sürede bunların ayrı bir gezi, ayrı bir gün gerektiren yerler olduğunu öğreniyorsun. Bu farkındalık genelde ilk aylarda oluşuyor ve şehrin gündelik hayatıyla o iki yer arasına net bir çizgi çekiyor — biri yaşanılan yer, diğerleri hafta sonu gidilecek yer.

İlk hafta genellikle bu karışık izlenimlerle geçiyor: bir yanda beklenenden büyük ve hareketli bir şehir, bir yanda yokuşlar arasında öğrenilen bir yön duygusu, bir yanda da geçmişiyle merakı canlı tutan bir doku. Zamanla bu ilk şaşkınlık yerini alışkanlığa bırakıyor; şehrin "büyükçe ama tanınabilir" karakteri oturuyor. Trabzon'u tek kelimeyle tarif etmek gerekirse, akla gelen kelime genelde "diri" oluyor — hem kalabalık hem de kendine has bir tarihî ağırlığı olan bir yer.