Kütahya'nın ekonomisi denince akla ilk gelen şey, şehrin kendi elinde tuttuğu bir üretim geleneği. Çini burada bir hobi ya da turistik süs değil, gerçek bir geçim kaynağı; merkezde ve çevresinde yüzlerce atölye bu işi sürdürüyor, üretilenler yurt dışına da gidiyor. Buna paralel olarak porselen fabrikaları şehrin sanayi tarafını oluşturuyor — yani Kütahya'da zanaat ile sanayi aynı ürün etrafında iç içe geçmiş durumda. Bunun karşılığı şu: çini ve seramikle ilgili bölümlerde okuyan biri, kitapta okuduğu şeyi şehrin sokağında, vitrininde, atölyesinde gerçekten görüyor. Staj ya da gözlem imkânı arayan biri için bu alan, teoriyle pratiğin birbirine bu kadar yakın durduğu nadir örneklerden.

Şehrin bir diğer ekonomik omurgası yer altında. Kütahya, bor ve linyit başta olmak üzere maden bakımından zengin bir il; Tavşanlı-Tunçbilek ve Seyitömer taraflarında linyit işletmeleri var ve bu kömür, bölgedeki termik santralleri besliyor. Bu, şehrin ekonomisini sadece çiniyle sınırlı görmemek gerektiğini gösteriyor — maden ve enerji, ilin bir başka gerçek çalışma alanı. Mühendislik, jeoloji, maden ya da enerji sistemleri gibi bölümlerde okuyanlar için bu, ismen bilinen bir sektörün ilin gündelik hayatının parçası olduğunu görmek demek.

Tavşanlı özelinde bu iki şey — maden ve yerel üretim — bir arada yaşıyor. İlçenin kendi leblebisi resmî olarak tescilli bir ürün ve burada düzenlenen festival de doğrudan "leblebi ve kömür" başlığını taşıyor; yani ilçenin kimliği hem toprağın altından çıkardığıyla hem de kendi yetiştirdiği ürünle şekilleniyor. Bu tür bir festival, o bölgede yaşayan ya da ders arası kısa bir gezi yapan biri için, şehrin ekonomik kimliğinin turistik bir sunumdan çok gerçek bir yerel hayatın parçası olduğunu hissettiriyor.

Bütün bu üretim zenginliğine rağmen Kütahya, gençlerini tutmakta zorlanan bir şehir. Nüfus son yıllarda azalıyor ve bunun en görünür sebebi, iş ve eğitim için büyük şehirlere yönelen gençler. Bu durum iki yönlü bir gerçeklik yaratıyor: bir yanda maden, seramik-porselen sanayii ve çiniyle ilgili alanlarda mezuniyet sonrası için gerçek bir zemin var; öte yanda şehrin bu potansiyeli tam anlamıyla istihdama çevirebildiği söylenemez, mezuniyet sonrası çoğu zaman büyük şehirde planlanıyor. Part-time çalışma imkânı büyük şehirlerdeki çeşitlilikte değil; daha çok kampüs çevresindeki küçük işletmeler ve merkezdeki esnafla sınırlı bir alan. Bu da Kütahya'yı, dört yılı geçirmek için elverişli ama kariyer planının tamamını buraya kurmak isteyenler için biraz sınırlı bir şehir hâline getiriyor — sektörel derinlik var, ama bu derinliğin genişliği aynı ölçüde değil.