Kütahya, Germiyanoğulları'ndan bugüne uzanan köklü bir yerleşim kültürünün üstünde duruyor; bu da şehrin insan yapısına belli bir yerleşiklik hissi veriyor. Buraya gelen bir öğrenci ilk günlerde şehrin "yeniye kolay açılan" bir yer olmadığını fark ediyor, ama tanıdıkça mesafe kapanıyor. Yerel halkın büyük kısmı için gündelik hayat yıllardır aynı esnafla, aynı mahalleyle, aynı ritimle örülü; öğrenci bu dokunun dışından biri olarak başlıyor ama zamanla —özellikle sık gittiği kahveci, büfeci, terzi gibi yerlerde— tanınan bir yüz olmaya başlıyor. Bu sürecin ne kadar kolay geçtiği kişiden kişiye, mahalleden mahalleye değişebiliyor; şehir esnafının öğrenciye alışkın olduğuna dair kesin bir şey söylemek yerine, bir-iki dönem içinde kendine bir çevre kurulduğunu söylemek daha doğru.

Nüfus tarafında Kütahya büyüyen değil, tersine göç veren bir il; gençlerin iş ve eğitim için büyük şehirlere yönelmesi burada uzun süredir devam eden bir eğilim. Bunun öğrenci hayatına yansıması şöyle oluyor: şehirde her yaştan kalabalık bir kentli çeşitliliği beklemek yerine daha sakin, daha oturmuş bir nüfus profiliyle karşılaşılıyor. Üniversite şehri kimliği güçlü olan yerlerde öğrenci nüfusu şehrin genel havasını değiştirirken, Kütahya'da bu etki daha sınırlı kalıyor; öğrenci şehrin ana karakterini kendi kalabalığıyla domine eden değil, o karakterin içine giren taraf oluyor. Bu da bazılarında "burası gerçek bir şehir, üniversite şehri değil" hissi yaratabiliyor — ne artı ne eksi, sadece farklı bir denge.

Şehrin yeraltı kaynakları açısından zengin olması —bor, linyit gibi madenlerin bölgede önemli bir yer tutması— ilginç bir çelişkiyle birlikte geliyor: bu zenginlik istihdama ve genç nüfusun şehirde kalmasına aynı oranda yansımıyor. "Burada maden var, sanayi var" bilgisiyle gelen biri, bunun nüfus hareketliliğine beklediği gibi yansımadığını görüyor; kaynak zengin ama şehir gençleri tutmakta zorlanıyor, dolayısıyla karşılaşılan sosyal doku daha çok yaşlanan, göç veren bir ile ait.

İletişim tarafında büyük bir yabancılaşma yok; Kütahya halkı için dışarıdan öğrenci gelmesi yeni bir şey değil, çünkü şehirde uzun yıllardır üniversite var. Ama bu, her mahallede aynı sıcaklıkta bir karşılama bulunacağı anlamına gelmiyor — bazıları ilk aylarda mesafeli bir tavırla karşılaştığını, bazıları ise tam tersine kısa sürede kapı komşusu gibi kabul edildiğini anlatıyor. Net bir genelleme yapmak yerine, şehrin nüfus yapısının getirdiği bu oturmuşluğun uyumun hızını değil biçimini belirlediğini söylemek daha doğru: hızlı değil ama kalıcı bir kabul süreci.