Bayburt Üniversitesi, 5765 sayılı kanunla 31 Mayıs 2008'de kurulan bir devlet üniversitesi. Doğu Karadeniz'in dağlık bir ilinde, aynı zamanda ilin adını taşıyan bu üniversite, şehir merkezinde iki ana yerleşkeye yayılmış durumda: idari işlerin ve öğrenci işlemlerinin yürüdüğü Dede Korkut Külliyesi il merkezinin içinde yer alırken, eğitim ağırlığının büyük kısmını taşıyan Bâbertî Külliyesi şehir dışına doğru uzanan bir konumda. Bunların yanında Aydıntepe ve Demirözü ilçelerinde, sadece önlisans düzeyinde eğitim veren kendi külliyelerine sahip iki meslek yüksekokulu da bulunuyor; bu ilçelerden birini seçen bir öğrenci il merkezinden ayrı, kendi külliyesi içinde barınma imkânı bulunan bir ilçe yaşamına dahil oluyor.

Eğitim dili büyük ölçüde Türkçe; üniversite genelinde zorunlu bir yabancı dil hazırlık uygulaması yok, hazırlık yalnızca İngilizce Öğretmenliği (İngilizce) ve İlahiyat (Arapça) gibi program bazında zorunlu tutulan birkaç alanda karşımıza çıkıyor. Buna karşılık tüm öğrencileri kapsayan ortak zorunlu Yabancı Dil ve Bilişim Teknolojileri dersleri var; bu dersler için her dönem başında muafiyet sınavı açılıyor ve bazı birimlerin (örneğin Sağlık Hizmetleri MYO, Sanat ve Tasarım, Sosyal Bilimler MYO) Bilişim Teknolojileri sınavına giremediği gibi küçük istisnalar mevcut. Fakülte ve bölüm dağılımı öğretmen yetiştirme, sosyal bilimler, mühendislik, sağlık, ilahiyat, sanat, spor ve uygulamalı bilimler gibi geniş bir yelpazeyi kapsıyor; lisansüstü eğitim ise tek bir Lisansüstü Eğitim Enstitüsü çatısı altında yüksek lisans ve doktora düzeyinde yürütülüyor. Çift anadal, yandal ve yaz okulu gibi eğitim modelleri de üniversitenin kendi ifadesiyle işletiliyor; yaz okulu hem ders telafisi hem üstten ders alma hem de misafir öğrenci kabulü işlevi görüyor.

Bâbertî Külliyesi'nde merkez kütüphane, merkezi bir araştırma laboratuvarı (BUMER), öğrenci yaşam merkezi, uygulama oteli ve kapalı spor tesisleri gibi bir dizi altyapı bir arada toplanmış durumda. BUMER, ileri analiz cihazlarıyla (ICP-MS, SEM gibi) hem araştırmacılara kurallı bir erişim sunuyor hem de dış kullanıcılara ücretli hizmet veriyor. Araştırma merkezlerinin karakterine bakıldığında tarım-gıda-hayvancılık, yerel tarih-kültür (Dede Korkut motifi burada sık karşımıza çıkıyor), insan gelişimi ve eğitim teknolojileri gibi eksenlerde yoğunlaşma göze çarpıyor; özellikle organik tarım alanında lisans ve lisansüstü düzeyinde bir hat var ve üniversite bunu kendi anlatısında bir miras farklılaşması olarak öne çıkarıyor. Barınma tarafında üniversitenin kendi işlettiği bir merkezi yurt yapısı yok; öğrenciler merkezde KYK yurtları, özel yurtlar ve kiralık dairelerle barınıyor, ilçe yerleşkelerinde ise yurtlar külliye içinde konumlanmış.

Uluslararası hareketlilik açısından Erasmus+ üzerinden öğrenim ve staj imkânı tanımlı; ayrıca Farabi ve Mevlana programlarının da uygulandığı üniversite sitesinde belirtiliyor. Yabancı öğrenci kabulü YÖS ve eşdeğer sınav sonuçları ile diploma puanı üzerinden, çevrimiçi bir sistem aracılığıyla yürütülüyor; Türkçe yeterliği için BAYÜTÖMER bünyesinde bir dil merkezi hizmet veriyor. Lisans düzeyinde ortak-derece (uluslararası ortak program) bulunmazken, Atatürk Üniversitesi ile ortak lisansüstü program açma protokolü mevzuatta yer alıyor. Uzaktan eğitim tarafında BAYUZEM ortak zorunlu dersleri ve destek eğitimlerini taşırken, İlahiyat alanında önlisans üzerine dört yarıyıllık bir uzaktan lisans tamamlama programı (İLİTAM) işletiliyor; bunun dışında lise sonrası doğrudan girilen bir uzaktan lisans rotası resmî kaynaklarda görünmüyor.