Kocaeli'ye ilk gelenlerin çoğu, valizini indirdiği ilk gün aslında sanayi kentine geldiğini biliyordur — bu konuda bir sürpriz yok. Ama şehri gezmeye başlayınca beklediğinden farklı bir şey fark ediyorsun: burası sadece fabrika bacalarından ibaret bir yer değil, altında çok daha eski bir tabaka var. İzmit'in bugünkü sokaklarının hemen altında bir zamanlar Roma İmparatorluğu'na başkentlik etmiş Nikomedia yatıyormuş — ilk haftalarda çoğu kişiyi şaşırtan bir bilgi bu. "Sanayi şehri" diye gelip "burada bir imparatorluk başkenti varmış" cümlesini duymak, şehre bakışı biraz değiştiriyor; buranın yalnızca son yüzyılda kurulmuş bir üretim merkezi olmadığını, katman katman bir geçmişin üzerinde durduğunu hissettiriyor.

Sanayi tarafı da beklenenden farklı karşılıyor insanı. Şehri ilk kez görenler genelde soyut bir "sanayi bölgesi" imgesiyle geliyor; oysa burada karşılaştıkları şey daha isimli, daha somut. Ford Otosan'ın fabrikaları, Tüpraş'ın rafinerileri, çevredeki büyük markaların üretim tesisleri — bunlar havada asılı bir kavram değil, gündelik konuşmalarda geçen, ailelerin çalıştığı, şehrin ekonomisinin somut adları. Bu da şehri kimliksiz bir üretim koridoru değil, kendi ismiyle tanınan bir üretim merkezi olarak hissettiriyor.

İlk günlerde göze çarpan başka bir şey de şehrin ikili yapısı — buraya "tek bir merkez" beklentisiyle gelenler, birden fazla ağırlık noktası olduğunu hemen hissediyor.

İlk haftalarda güven verici olan taraf, şehrin kendi hâlinde, abartılı bir tanıtım çabası içinde olmayan yapısı. Kocaeli kendini pazarlayan bir yer değil; burada yaşayan insan öğrenciye özel bir ilgi göstermiyor ama görmezden de gelmiyor — gündelik hayatın normal bir parçası olarak kabul ediliyorsun. Kimse seni yabancı gibi süzmüyor, ama kimse de seni fazla ilgiyle karşılamıyor; orta yolu tutan bir kabullenme var.

Zamanla değişen ilk izlenim şu oluyor: "büyük şehrin gölgesinde kalmış, sıkışık bir sanayi kenti" beklentisiyle gelenler, birkaç ay içinde buranın kendine ait bir ritmi ve tarihsel derinliği olduğunu fark ediyor. İlk bakışta soğuk ve fonksiyonel görünen şehir, zaman geçtikçe daha katmanlı, daha kendine özgü bir yer olarak oturuyor zihinde. Kocaeli'yi en iyi anlatan kelime belki de "katmanlı" — hem tarihsel olarak hem de günlük yaşamın kendi içindeki farklı yüzleriyle.