Gümüşhane hakkında bilmen gereken ilk şey şu: burası Türkiye'nin en az nüfuslu illerinden biri, üstelik nüfusu artan değil azalan bir yer. Resmî verilere göre neredeyse bütün ilçelerde nüfus geriliyor, yerel gazetelerde yıllardır Gümüşhane'nin en fazla göç veren iller arasında sayıldığını okuyabilirsin. Bunun öğrenci hayatına yansıması net: şehir merkezi, büyükşehirlerde bir mahalleyi geçmeyecek bir ölçekte. Kalabalıkta kaybolma hissi neredeyse yok; birkaç hafta içinde markette, kırtasiyede, otobüs durağında hep aynı yüzleri görmeye başlıyorsun. Kimi için bu rahatlatıcı bir tanıdıklık, kimi için ise büyük şehirden gelenlerin özlediği "kimse beni tanımıyor" hissinin yokluğu anlamına geliyor.

Nüfus küçük ve azalan olunca, öğrenci varlığı şehirde daha görünür hale geliyor. Gümüşhane'de tek bir devlet üniversitesi var, vakıf ya da özel bir alternatif yok; yani şehre gelen herkes aynı kurumun parçası oluyor, "öğrenci" kimliği dağılmadan tek çatı altında toplanıyor. Üniversite 2008'den beri şehirde faaliyette, dolayısıyla artık kentin gündelik dokusuna yabancı bir unsur değil — esnaf, ev sahipleri, minibüs şoförleri kayıt dönemlerini, sınav haftalarını, tatilleri biliyor.

Şehrin nüfus tarihine bakınca, bugünkü Gümüşhane'nin her zaman tek tip bir yerleşim olmadığı görülüyor. 19. yüzyılda kentin Rumca adının da kullanıldığı, farklı toplulukların bir arada yaşadığı bir dönem varmış; 1923 nüfus mübadelesinden sonra bu çeşitlilik büyük ölçüde son bulmuş. Bu bilgi bugünkü öğrenci deneyimini doğrudan şekillendirmiyor, daha çok şehrin tarihsel katmanlarından biri; farklı şehirlerden gelenlerin bugün karşılaştığı sosyal doku üzerine kesin bir şey söylemek zor, bu yüzden genel geçmek daha doğru.

Başka bir şehirden gelen biri için asıl belirleyici olan, kentin küçüklüğünün getirdiği bu tanıdıklık ritmi. Büyük şehirde alışılan görünmezlik burada yok; buna karşılık şehrin küçüklüğü, yeni gelen birinin kısa sürede "tanınan biri" olmasını kolaylaştırıyor. Bunun sosyal hayata etkisi başka bölümlerin konusu; burada asıl vurgulanması gereken, Gümüşhane'nin gerçekten küçük ve küçülmeye devam eden bir il olduğu, bunun da gündelik çevreni nasıl daralttığı.