İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü'nün akademik yapısı, Fen Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, Mimarlık Fakültesi ve Lisansüstü Eğitim Enstitüsü olmak üzere dört ana bileşenden oluşmaktadır. Enstitüde 18 lisans, 27 yüksek lisans ve 19 doktora programında eğitim ve araştırma faaliyetleri devam etmektedir. Bu programların 9 yüksek lisans ve 3 doktora programı disiplinler arası alandadır. Tüm programlarda, yaklaşık 5298’i lisans öğrencisi olmak üzere, toplamda 6769 öğrenci eğitim-öğretim görmektedir.

İYTE’de eğitim ve araştırmada uluslararası normlar esas alınmış olup, öğrenci merkezli, proje esaslı eğitim yöntemleri uygulanmaktadır. Öğrencilerin araştırıcı, yaratıcı, girişimci, ekip çalışmasında başarılı ve kendi teknolojimizi üretecek çağdaş bireyler olarak yetişmeleri hedeflenmektedir. Mezunlar, gerek yurt içinde gerekse yurt dışında itibar görmekte, lisans mezunları lisansüstü eğitim için yurt dışında en iyi üniversitelere burslu olarak kabul edilmektedir. Ayrıca, öğrencilerin kendilerini geliştirmeleri için son teknolojilerle donatılmış laboratuvarlarda çalışmaları sağlanmaktadır.

Enstitüde, SANTEZ, AB, DPT ve TÜBİTAK tarafından desteklenen 444 civarında araştırma projesi ve 500’e yakın İYTE araştırma fonunca desteklenen araştırma projeleri yürütülmektedir. Araştırma ve uygulama çalışmaları ile yeni bilginin üretilmesi ve bu yolla bilime uluslararası düzeyde katkı sağlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca, katma değeri yüksek üretime önderlik etme misyonu taşıyan Enstitü ile özdeşleşen “Teknoloji Geliştirme Bölgesi” için kampüs alanı içerisinde yer alan Teknopark İzmir’de yaklaşık 181 firma faaliyet göstermektedir. Öğrenciler, bu firmaların araştırmalarına katılabilmekte ve firmalar bünyesinde staj yapabilmektedirler. Aynı zamanda okul dönemi sonrası için iş bağlantıları sağlayabilmekte veya bu bölgede kendi şirketlerini kurarak iş yaşamlarına başlayabilmektedirler.