Gaziantep Üniversitesi'nin kökleri 1973'e uzanır: eğitim-öğretim o yıl ODTÜ Mühendislik Fakültesi'ne bağlı bir Makine Mühendisliği Bölümü olarak başlamış, tüzel kişilik ise 27 Haziran 1987'de 3389 sayılı yasayla kazanılmıştır. Yani üniversite, sıfırdan kurulan taşra kurumu değil, ODTÜ'den doğan bir yapıdır; kuruluşunu izleyen yıllarda akademik yapısını genişleterek bugünkü kapsamlı hâline gelmiştir. Şehitkamil/Gaziantep'te yer alan bu devlet üniversitesi, kendi anlatısına göre üç dilde eğitim veriyor: Mühendislik, Mimarlık ve Havacılık-Uzay Bilimleri fakültelerinde eğitim dili İngilizce, Tıp Fakültesi'nde Türkçe ve İngilizce programlar bir arada, İlahiyat'ta zorunlu Arapça hazırlık ve merkez kampüste ayrıca Arapça yürütülen bazı programlar bulunuyor; diğer birimlerde eğitim Türkçe. Bir başka özelliği de sınır ötesindeki varlığı: Afrin, Azez, El-Bab ve Cerablus'ta Suriye'nin güvenlikli bölgelerinde açılmış fakülte ve bir meslek yüksekokulu, üniversitenin yerleşke listesinde yer alıyor — ancak bu birimlere kabul kanalının ve öğretim dilinin ayrıntısı ana yüzeylerde açık değil.

Eğitim yapısı iki yarıyıllık örgün düzene dayanıyor; buna ek olarak en fazla altı hafta süren, Senato'nun her yıl belirlediği bir yaz okulu var, ama bütünleme sınavı içermiyor ve zorunlu derslerin buraya ertelenmesi mümkün değil. Zorunlu İngilizce hazırlık, Mühendislik, Mimarlık ve Havacılık-Uzay Bilimleri gibi İngilizce eğitim veren birimler için geçerli; muafiyet ya yurt dışında İngilizce ortaöğrenim görmüş olmakla ya da YDS/YÖKDİL, TOEFL iBT, Cambridge sınavları gibi kabul edilen belgelerle sağlanabiliyor (TOEFL iBT'nin ev sürümü kabul edilmiyor). Çift anadal ve yandal olanağı da tanımlı: çift anadal ayrı bir diploma programı sayılırken yandalı tamamlayan öğrenciye sertifika veriliyor, diploma hakkı doğurmuyor. Üniversitenin kendi ifadesiyle ayırt edici saydığı bir uygulama da "İntörn Mühendislik" modeli: mühendislik derslerini tamamlayan öğrenciler son dönemlerini staj değil, işletmenin çalışma düzenine tabi olarak sanayide geçiriyor; bu süreç İTAK adlı bir kurul tarafından takip ediliyor. Benzer bir sanayi-yakınlığı, 2. Organize Sanayi Bölgesi içinde konumlanan Naci Topçuoğlu Meslek Yüksekokulu'nda da görülüyor; burada üretim atölyeleri, işyeri eğitimi modeli ve sanayiye hizmet veren bir test laboratuvarı bulunuyor.

Merkez kampüs, fakültelerin büyük çoğunluğunu, hastane komplekslerini, KYK'ya bağlı yurt bloklarını, kampüs çarşısını, kültür ve spor tesislerini ve tramvay bağlantısını bir arada barındıran geniş bir yerleşke olarak tanımlanıyor. Barınma tarafında yurtlar üniversitenin kendi işletmesi değil, Kredi ve Yurtlar Kurumu'na bağlı; hem kampüs içinde hem dışında, hem merkezde hem ilçe yerleşkelerinde adlandırılmış yurtlar var. Kütüphane, mensuplarına otomatik ve ücretsiz üyelik sağlıyor; dış araştırmacılar için ise resmî kaynaklar arasında küçük bir tutarsızlık var — bir metin dışarıdan gelenlerin salonlara giremeyeceğini söylerken, kütüphanenin kendi kural sayfası ziyaretçi kartıyla yerinde kullanıma izin verildiğini belirtiyor. Uluslararası hareketlilik tarafında Erasmus+ (öğrenim ve staj hareketliliği) ile yurt içi değişim için Farabi programı işletiliyor; ayrıca derece-öğrencisi olarak gelen uluslararası öğrenciler için ayrı bir ofis, Arapça program yüzeyi ve bir Türkçe öğretim merkezi bulunuyor. Engelli öğrenciler için Rektör Yardımcısı sorumluluğunda çalışan bir birim, kayıt sırasında ihtiyaç tespiti yapıp ders materyali ve sınav düzenlemelerinde destek sağlamayı öz-beyanıyla üstleniyor.